Σε ηλικία 82 ετών πέθανε ο ιστορικός, φιλόλογος και δοκιμιογράφος Σαράντος Ι. Καργάκος.
Η εξόδιος ακολουθία θα γίνει την Τετάρτη 16 Ιανουαρίου 2019, στις 11.15 π.μ. στον Ιερό Ναό Αγίου Αντωνίου, έναντι Β' Νεκροταφείου Αθηνών.
Ο Σαράντος Ι. Καργάκος, γεννήθηκε τό 1937 στό Γύθειο Λακωνίας. Στή διάρκεια τοῦ Ἐμφυλίου ἐγκαταστάθηκε στήν Ἀθήνα. Σπούδασε, ἐργαζόμενος ἀπό μαθητής, Κλασσική Φιλολογία στό Πανεπιστήμιο Ἀθηνῶν, ὅπου εἶχε τρίτος εἰσαχθεῖ χωρίς νά τοῦ δοθεῖ ὑποτροφία. Πρωταγωνίστησε στό φοιτητικό κίνημα τῶν ἐτῶν 1961-1963 καί ὑπῆρξε εἰσηγητής τοῦ 15% γιά τήν παιδεία. Ἐργάστηκε ἐπί 35 ἔτη στά μεγαλύτερα ἰδιωτικά ἐκπαιδευτήρια τῶν Ἀθηνῶν καί στούς μεγαλύτερους φροντιστηριακούς ὀργανισμούς, στούς ὁποίους πάντα ἦταν ἱδρυτικό μέλος («Ἡράκλειτος», «Ἀριστοτέλης»).
Στίς 19 Μαρτίου 1969 παραιτήθηκε ἀπό τήν ἰδιωτική ἐκπαίδευση (Λύκειο Μπαρμπίκα), ἀρνούμενος νά εκφωνήσει τόν «προκατασκευασμένο» λόγο γιά τήν Ἐθνική Ἐπέτειο. Δύο φορές τό στρατιωτικό καθεστώς ἔβαλε λουκέτο στόν φροντιστηριακό ὀργανισμό στόν ὁποῖο ἦταν ἱδρυτικό μέλος («Ἡράκλειτος»). Ἐπανῆλθε γιά μερικά χρόνια στήν ἰδιωτική ἐκπαίδευση (Σχολή «Ζηρίδη»), χωρίς νά ζητήσει «ἀναγνώριση» γιά τά ἔτη τῆς ἀναγκαστικῆς ἀπουσίας του, ἀλλά καί πάλι παραιτήθηκε λόγῳ τῆς κατιούσας πορείας πού ἔλαβε ἡ ἑλληνική παιδεία μετά τή μεταπολίτευση. Πρόλο πού τό στρατιωτικό καθεστώς τοῦ εἶχε ἀρνηθεῖ ἔκδοση διαβατηρίου, ὁ κ. Σ. Ἰ. Καργάκος δέν ἐδίστασε μετά τό 1991 νά διδάξει στή Σχολή Πολέμου τοῦ Ἑλληνικοῦ Ναυτικοῦ, στή Σχολή Ἐθνικής Ἀμύνης (ΣΕΘΑ) καί στή Διακλαδική Σχολή τῆς Θεσσαλονίκης. Δέν βαρύνεται μέ καμμιά ἐπίσημη (κρατική) τιμητική διάκριση.
Ἀπό τά φοιτητικά χρόνια του ἄρχισε νά ἀρθρογραφεῖ σέ ἐφημερίδες καί περιοδικά. Ὑπήρξε συνεργάτης τῶν περιοδικῶν «Πανσπουδαστική», «Πολιτικά Θέματα», «Οἰκονομικός Ταχυδρόμος», «Πειραϊκή Ἐκκλησία», «Ἐρυθρός Σταυρός», «Κοινωνικές Τομές», «Ἰχνευτής», «Ἑλλοπία», «Ἀρδην», «Ἐθνικές Ἐπάλξεις» καί «4 Τροχοί». Ἐξακολουθεῖ νά συνεργάζεται μέ τά περιοδικά «Εὐθύνη» καί «Νέμεσις» καί τίς ἐφημερίδες «Ἑστία» καί ἡ «Σφήνα». Ἐπί τετραετία ὑπῆρξε ἀρθρογράφος καί λογοτεχνικός κριτικός τῆς ἐφημερίδας «Ἐλεύθερος Τύπος» καί «Τύπος τῆς Κυριακῆς». Ὑπῆρξε ἐπίσης ἀρθρογράφος καί κριτικός τῆς ἐφημερίδας «Ἡ Ἀπόφαση» καί παλαιότερα συνεργάτης τῆς «Καθημερινῆς» καί τῆς «Ἀπογευματινῆς».
Είχε δημοσιεύσει 75 βιβλία. Ἀπό αὐτά ξεχωρίζουν οἱ γλωσσικές μελέτες «Ἀλαλία, ἤτοι τό σύγχρονο γλωσσικό μας πανόραμα» (Gutenberg1986) και «Ἀλεξία, γλωσσικό δρᾶμα μέ πολλές πράξεις» (Gutenberg1993) καί οί συλλογές δοκιμίων «Προβληματισμοί, ἕνας διάλογος μέ τούς νέους» (6 τόμοι, ἐκδ. Gutenberg). Μεταξύ τῶν ἐτῶν 1977-2000 κυκλφορήθηκαν τά βιβλία του: «Ἡ πολιτιστική συνεισφορά τοῦ ἀρχαίου καί μεσαιωνικοῦ κόσμου» (2 τόμοι, ἐκδ. Gutenberg), «Ζαχαρίας Μπαρμπιτσιώτης, ὁ δάσκαλος τῆς κλεφτουριᾶς» (ἐκδ. Σιδέρη), «Συντακτικό τῆς Ἀρχαίας Ἑλληνικῆς» (συνεργασία Χρήστου Λεμπέση, ἐκδόσεις Πατάκη), «Λυκούργου, κατά Λεωκράτους Λόγος» (ἐκδ. Κάκτος), «Κινούμενη Ἄμμος» (κείμενα πολιτικά και κοινωνικά, ἐκδόσεις Ἁρμός), «Ἡ Στρατηγική τοῦ Λόγου» (ἐκδ. Gutenberg), ἡ ἱστορική μελέτη «Ἀλβανοί-‘Αρβανίτες-Ἕλληνες» (ἐκδ. Σιδέρη) καί ἡ ὀγκώδης μονογραφία «Ἀλεξανδρούπολη: μιά νέα πόλη μέ παλιά ἱστορία» (αὐτοέκδοση).
Μεταξύ τῶν ἐτῶν 2000-2002 κυκλοφορήθηκαν: «Ἡ Ἱστορία τοῦ Ἑλληνικοῦ Κόσμου καί τοῦ Μείζονος χώρου» (Ἑλληνική καί Παγκόσμια Ἱστορία σέ δύο τόμους ἀπό τίς ἐκδόσεις Gutenberg), ἡ πολιτική μελέτη «Γιά μιά δημοκρατία ευθύνης» (ἐκδόσεις Καστανιώτη), «Παγκοσμιοποίηση: γιά ἕνα παγκόσμιο σύστημα ἀπολυταρχικῆς ἐξουσίας» (ἐκδόσεις Κάκτος), «Ὀλυμπία καί Ὀλυμπιακοί Ἀγώνες» (ἐκδ. Σιδέρη).
Τό 2003 κυκλοφορήθηκαν δύο ἀκόμη ἔργα του: τά «Μικρά Γλωσσικά» (Ἀστρολάβος/Εὐθύνη) καί «Ἡ πολιτική σκέψη τοῦ Παπαδιαμάντη» (Ἁρμός). Στίς 2 Δεκεμβρίου 2004 κυκλοφορήθηκε ἡ τρίτομη «Ἱστορία τῶν Ἀρχαίων Ἀθηνῶν, ἕνα ὀγκώδες ἔργο 2.000 σελίδων (ἐκδόσεις Gutenberg). Ἕνα ἔργο μοναδικό στήν ἑλληνική καί διεθνῆ βιβλιογραφία, πού ἐντός δεκαμήνου ἔκανε τρεῖς ἐπανεκδόσεις.
Τό 2006 κυκλοφορήθηκαν «Ἡ Ἱστορία τῆς Ἀρχαίας Σπάρτης» (ἐκδ. Gutenberg) καί «Ἡ Ἑλληνικότητα τῆς Μακεδονίας» (ἐκδόσεις Γεωργιάδη). Τό 2007 ἀπό τίς ἐκδόσεις Ἰ. Σιδέρη ἐκδόθηκαν τἀ ἀκόλουθα ἔργα τοῦ κ. Σ. Ἰ. Καργάκου: «Τό Βυζαντινό Ναυτικό» , «Ἡ ἱστορία ἀπό τἠ σκοπιά τῶν Τούρκων» καί «Μεσόγειος: ἡ ὑγρή μοῖρα τῆς Ἑλλάδος καί τῆς Εὐρώπης», καί ἀπό τίς ἐκδόσεις Γεωργιάδη τα «Μαθήματα Νεώτερης Ἱστορίας (Τοῦρκοι καί Βυζάντιο – Τό Ὀθωμανικό imperium–Τουρκοκρατία» (τ. Α’). Τά «Μαθήματα» συνεχίσθηκαν μέ τήν ἔκδοση ἄλλων δύο τόμων (Β1 καί Β2) κατά τά ἔτη 2008-2010 ὑπό τόν τίτλο «Μεγάλες μορφές καί μεγάλες στιγμές τοῦ ‘21». Ἐπίσης σέ μικρό σχῆμα ἡ μελέτη «Ἡ παιδεία σήμερα, ἡ παιδεία αὕριο» (ἐκδόσεις Ἀστρολάβος/Εὐθύνη).
Τό 2008 κυκλοφορήθηκαν τά ἀκόλουθα ἔργα του: «Τά Σατιρικά τοῦ Κώστα Καρυωτάκη» (ἐκδ. Ἁρμός), τό ἱστορικό καί ταξιδιωτικό ὁδοιπορικό «Οἱ Πέρσες κι ἐμεῖς» (ἐκδ. Σιδέρη), ἡ συλλογή δοκιμίων «Ἑλληνική Παιδεία. ἕνας νεκρός μέ… μέλλον!» (Ἁρμός). Τό 2009 κυκλοφορήθηκαν δύο ἀκόμη ἔργα του: «Λιβύη: ἀναζητώντας τό χαμένο «σίλφιο» στήν ἑλληνική Κυρήνη» (Ἰ. Σιδέρης) καί «Κ.Π. Καβάφης: ἡ νεώτερη αἰγυπτιακή Σφίγγα» (Ἁρμός). Μεταξύ τῶν ἐτῶν 2009-2010 ὁλοκληρώθηκε ἡ ἐκτύπωση τοῦ δίτομου ἔργου «Ἡ Μικρασιατική Ἐκστρατεία - Ἀπό τό ἔπος στήν τραγωδία» (αὐτοέκδοση) καί παράλληλα ἑτοιμάζεται γιά ἐκτύπωση μιά ὀγκώδης μονογραφία περί Ἀλεξάνδρου μέ τίτλο: «Μέγας Ἀλέξανδρος: ὁ ἀνθρωπος φαινόμενο». Ἔχει ἐπίσης ὁλοκληρώσει καί μιά τρίτομη ἱστορία τῆς Ἑλληνικῆς Ἐπαναστάσεως τοῦ 1821.
Παρά τίς δελεαστικές προτάσεις πού τοῦ ἔγιναν ἀπό πολιτικούς ἀρχηγούς νά πολιτευθεῖ, ἀρνήθηκε τήν "ἀρένα" τῆς πολιτικῆς καί ἀκολούθησε τήν ὁδό τῆς Μεγάλης Πολιτικῆς, πού γι' αὐτόν ήταν ἡ Διδασκαλία.
Ἀποσύρθηκε ἀπό τή φροντιστηριακή δραστηριότητα τό 1983 καί ἔκτοτε ἀφοσιώθηκε στήν ἄσκηση τοῦ συγγραφικοῦ καί δημοσιογραφικοῦ ἔργου, χωρίς νά ζητήσει ποτέ νά γίνει μέλος τῆς ΕΣΗΕΑ. Οὐδεμία σχέση είχε μέ φροντιστηριακούς ἤ σχολικούς ὀργανισμούς.
Ὁ Σαράντος Ἰ. Καργάκος ήταν παντρεμένος με τήν Ἰωάννα Δ. Κώττα, δικηγόρο καί ἐκπαιδευτικό, μέ τήν ὁποία ἀπέκτησαν δύο τέκνα: τόν Γιάννη, ἱστορικό καί φιλόλογο, μέ σπουδές στρατιωτικῆς κοινωνιολογίας στό «Κίνγκς Κόλλετζ» τοῦ Λονδίνου, καί τήν Ρωξάνη, καθηγήτρια γερμανικῆς φιλολογίας, μέ σπουδές βιβλιολογίας στο «London University».
thestival.gr/Έχει πει (μεταξύ άλλων):
“Στα παιδιά πρέπει να εξηγηθεί ότι τα βραβεία Νόμπελ σημαίνουν ατέλειωτες ώρες εργασίας κι όχι ατέλειωτες ώρες καθισιού στα καφενεία και ότι οι λαοί που ηγούνται και προηγούνται δουλεύουν σκληρά και μαζικά”
“Όταν λέμε ότι ο άνθρωπος είναι αρχιτέκτονας της μοίρας του, πρέπει να το εννοούμε. Δεν αρκεί να προσευχόμαστε· πρέπει ν’ αγωνιζόμαστε”
“Δεν αρκεί η γονιμότητα στα λόγια και στις υποσχέσεις. Απαιτούνται έργα, συγκεκριμένα μέτρα. Μέτρα για το παιδί, ώστε να μη γίνεται θύμα της αστοργίας. Να μη ζει την αγωνία της αγονίας, της έλλειψης δηλαδή γονιών, όχι επειδή είναι ορφανό αλλ’ επειδή ο γονιός είναι απών. Μέτρα για την προστασία των προσφύγων, ώστε να μην καταντούν της γης οι κολασμένοι. Γιατί, αλλιώς, η δική τους κόλαση θα μεταφερθεί στο δικό μας δήθεν παράδεισο”
“Προβλέπω ότι μετά το 2020 θα μπούμε στον ‘Αιώνα της Μεγάλης Πείνας’. Και θα επακολουθήσει μια πρωτοφανής κοινωνική έκρηξη. Η πρώτη επανάσταση του ανθρώπου ονομάσθηκε Γεωργική, η δεύτερη Βιομηχανική, η τρίτη θα είναι Κανιβαλική”
Από εισήγηση που διαβάστηκε στις 5 Δεκεμβρίου 1995 στη ΧΕΝ Κηφισιάς
“Είναι αστείο να μιλάμε για ανθρώπινα δικαιώματα όταν έχουμε ενώπιόν μας εκατομμύρια πλάσματα που έχουν γίνει ράκη από τη χρήση ναρκωτικών και την πορνεία. Είναι αφελής όποιος πιστεύει ότι το δουλεμπόριο ανήκει στο παρελθόν”
“Ο συγκερασμός πλούτου και γνώσης, ή μάλλον η υποταγή της γνώσης στον πλούτο, φέρνει κάποιες προνομιούχες ομάδες σε θέση εξουσίας, ώστε να κρατούν τους μοχλούς των διεθνών εξελίξεων”
“Η απραξία και η αβουλία μπρος σε ωμές παραβιάσεις ανθρώπινων δικαιωμάτων είναι η νάρκη των εθνών, που μπορεί από στιγμή σε στιγμή να εκραγεί και να τινάξει συθέμελα τα έθνη στον αέρα”
“Δεν είναι σφάλμα του ανθρώπου η ατέλεια του. Αντίθετα σφάλμα του είναι η παραμέληση της προσπάθειας γι’ αυτοβελτίωση”
“Η θέληση είναι το μέταλλο από το οποίο κατασκευάζεται ο χαρακτήρας του ανθρώπου”
“Η συμφορά είναι ένα βάφτισμα εξανθρωπισμού, όταν ο άνθρωπος δεν συντριβεί από αυτή, βοηθούμενος από το βάλσαμο εκείνο της ψυχής, που λέγεται υπομονή”
“Μια αποτυχία δεν είναι ήττα, αλλά αναστολή της νίκης”
“Στη ζωή μόνο οι σκώληκες δεν πέφτουν. Μόνον όσοι δεν προσπαθούν δεν αποτυγχάνουν”
“Η ιστορία των ανθρώπινων πράξεων διδάσκει ότι οι μεγάλοι άνθρωποι είχαν θέληση· οι μικροί πόθους”
“Αν σ’ ένα μικρό έργο αποδειχθεί ο άνθρωπος μικρός, τότε και το κακό είναι μικρό. Αν όμως σε μεγάλο έργο αποδειχθεί ο άνθρωπος μικρός, τότε το κακό είναι πολύ μεγάλο”
“Λυδία λίθος που θα κρίνει την αξία ή την απαξία ενός ανθρώπου δεν είναι το τι επάγγελμα ασκεί, αλλά το πώς και για ποιο σκοπό το ασκεί”
“Η λέξη επάγγελμα, παραγόμενη από το ρήμα επαγγέλλομαι (= υπόσχομαι), σημαίνει την υπόσχεση, που δίνει ο καθένας προς το κοινωνικό σύνολο ότι θα ασκήσει τίμια κ’ ευσυνείδητα το έργο του...”
“Η καλή χρησιμοποίηση καθιστά ένα απόκτημα αγαθό”
“Την ευδαιμονία δεν εξασφαλίζει η απόκτηση αλλ’ η καλή διάθεση των αγαθών”
“Η αξία των αγαθών βρίσκεται στην προσφορά τους. Ευτυχισμένος είναι ο άνθρωπος όχι όταν λαμβάνει ή απολαμβάνει, αλλ’όταν προσφέρει”.
“Πολλοί ήταν αυτοί που ονομάστηκαν από την ιστορία ‘Μεγάλοι’, αλλ’ ελάχιστοι ήταν αυτοί που ονομάστηκαν, όπως ο Αριστείδης, ‘Δίκαιοι’”
Μαθήματα Εκθέσεων
“Πολλοί ήταν εκείνοι που ανέβηκαν στην εξουσία φτωχοί, αλλ’ ελάχιστοι ήταν εκείνοι που κατέβηκαν φτωχότεροι”
“Εκτός από τη δικαιοσύνη της πολιτείας υπάρχει και άλλη ανώτερη, που εκπροσωπείται από το εσωτερικό δικαστήριο της συνείδησης”
“Ο άνθρωπος είναι τόσο περισσότερο άνθρωπος, όσο περισσότερη ηθική αντοχή εμφανίζει”
“Αν οι επιστήμονες δεν σταθούν άγρυπνοι φύλακες πάνω στις επάλξεις του επιστημονικού καθήκοντος και θελήσουν, σαν άλλοι Πόντιοι Πιλάτοι, να μεταθέσουν σε ώμους άλλων την ευθύνη για την κακή χρησιμοποίηση των ευρυμάτων τους, τότε η επιστήμη από πηγή ζωής θα μεταβληθεί σε πηγή ολέθρου”
“Μόνον αυτοί που συναισθάνονται τις ευθύνες τους κ’ εκπληρώνουν τα καθήκοντά τους μπορούν να διεκδικούν δικαιώματα”
“Η απουσία ιδανικών οδηγεί στην απαισιοδοξία, η απαισιοδοξία στην αδράνεια και η αδράνεια στο μαρασμό”
“Η μόρφωση δημιουργεί τη μεταμόρφωση”
“Μια τεχνική πρόοδος χωρίς χαλινό ηθικής δεν οδηγεί στα ύψη αλλά στην άβυσσο”
“Ιθάκη είναι ο εαυτός μας κ΄ επιστροφή ο εξανθρωπισμός μας”
“Ψυχή του πολιτισμού είναι ο πολιτισμός της ψυχής”
“Όχι ο άνθρωπος για την πρόοδο, αλλ’ η πρόοδος για τον άνθρωπο”
“Ο άνθρωπος θαμπώθηκε από τη δύναμή του. Νόμισε ότι έγινε υπεράνθρωπος και κατάντησε απάνθρωπος”
“Είμαστε άνθρωποι, όταν γινόμαστε συνάνθρωποι”
“Το ύψος δεν αναιρεί το βάθος. Η κορυφή δεν αναιρεί τη βάση, ούτε το τέρμα την αφετηρία. Το δεύτερο βήμα δεν θα γινόταν, αν δεν γινόταν το πρώτο. Σύμφωνα μ’ αυτά και ο σύγχρονος πολιτισμός δεν θα υπήρχε, αν δεν είχαν συμβάλει στη δημιουργία του όλες οι ανθρώπινες γενιές”
“Ο σύγχρονος πολιτισμός δεν είναι θαύμα, είναι τελειοποίηση”
“Η δημοκρατία θέλει μια παιδεία που να μάθει τους νέους όχι με τι να σκέπτονται αλλά πώς να σκέπτονται”
“Στόχος μιας δημοκρατικής παιδείας δεν πρέπει να είναι η δημιουργία μηχανικών αλλ’ ευγενών εγκεφάλων”
“Δεν είναι οι γνώσεις που λείπουν σήμερα αλλ’ η γνώση και η επίγνωση του χρέους μας ως υπεύθυνων μελών μιας υπεύθυνης για τη μοίρα της κοινωνίας”
“Η σύγκριση είναι ο διάλογος του πνεύματος με τον εαυτό του”
“Με τη μάθηση θ’ αποκτήσουν οι άνθρωποι γνώσεις, με την άσκηση θα τις μεταβάλουν σε γνώση”
Για πρώτη φορά το είχα ακούσει από τον Νεοκλή Σαρρή. Ένας Ρωμιός ο οποίος γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Κωνσταντινούπολη σπούδασε εκεί και μετά τη μετανάστευση του στην Ελλάδα έγινε καθηγητής κοινωνιολογίας στην Πάντειο. γνώριζε καλά την τουρκική ιστορία και τους Τούρκους και συχνά εμφανιζόταν σε εκπομπές στην τηλεόραση και ευχαριστιόταν να περιγράφει αυτά που ήξερε.
Ένα πισώπλατο κτύπημα δέχτηκε η Ελλάδα από τον εταίρο της στην ΕΕ, την Φινλανδία καθώς στις 20 Μαρτίου το Φινλανδικό Πανεπιστήμιο Turku δημοσίευσε μια έρευνα των Καθηγητών Jussi S. Jauhiainen και Ecaterina Vorobeva σύμφωνα με την οποία στις «δομές φιλοξενίας» των αλλοδαπών στα ελληνικά νησιά στο Αιγαίο “συντελείται μία εθνοκάθαρση και πλήττονται βάναυσα τα δικαιώματα των μεταναστών από την άσκηση της ελληνικής κυριαρχίας”!
Ένα ακόμα πρόσωπο από τον πολιτικό κόσμο, βρέθηκε θετικός στον κορωνοϊό. Πρόκειται για τον πρόεδρο του κοινοβουλίου του Ιράν, Αλί Λαριτζανί. 
